Türkiye, İstanbul'un En Köklü LGBTİ+ Derneklerinden SPoD'u Kapatmak İstiyor. Duruşma 18 Kasım'da

Türkiye’nin “Ailem Güvende” baskısı İstanbul’un en tanınmış LGBTİ+ örgütlerinden birine ulaştı. Savcılık, SPoD’un, yani Sosyal Politika, Cinsiyet Kimliği ve Cinsel Yönelim Çalışmaları Derneği’nin kalıcı olarak kapatılmasını istiyor. Dernekle bağlantılı dört kişi hapis cezasıyla karşı karşıya.

İlk duruşma 18 Kasım Çarşamba günü.

Savcılık ne istiyor

Turkish Minute’un LGBTİ+ haber sitesi Kaos GL’ye dayanarak aktardığına göre, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı 2 Kasım tarihli iddianamesinde SPoD’un kapatılmasını talep etti. Dört kişi, Dernekler Kanunu kapsamında bir ila üç yıl hapis istemiyle yargılanıyor. Turkish Minute’a göre bunlardan ikisi 16 Eylül’den beri tutuklu.

Başka Gazete bu dört kişinin derneğin kurucuları olduğunu ve suçlamanın yasaklanmış ya da amacı suç oluşturan bir dernek kurmak veya yönetmek olduğunu yazıyor.

İstanbul 27. Asliye Ceza Mahkemesi iddianameyi kabul etti. Duruşma saat 13.30’da Çağlayan Adliyesi’nde.

İddianameye göre SPoD ne yaptı

SPoD’a göre savcılık, derneğin kendi tüzüğünün dışına çıktığını ve faaliyetlerinin “kanuna ve ahlaka aykırı” olduğunu ileri sürüyor. İki örnek öne çıkıyor:

• LGBTİ+‘lar için eşit istihdam çalışmaları; iddianame bunu “devlet içinde ayrışma” yaratmak olarak tanımlıyor.
• Ayrımcılığa karşı çevrimiçi dayanışma ağları.

Başka Gazete’ye göre dosya; il sivil toplum denetim raporuna, jandarma mali raporlarına, MASAK (Mali Suçları Araştırma Kurulu) veri incelemesine, dernek binasında yapılan incelemelere, derneğin defterine ve sosyal medya hesaplarına dayanıyor. Delil gösterilen paylaşımlar arasında 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı ile Lezbiyen Görünürlük Günü için yapılanlar da var. İddianame ayrıca çocukların bu içeriklere filtresiz ulaşabildiğini öne sürüyor.

Yurt dışı fonları da hesaplanmış: 2012 ile 2026 arasında alınan toplam 1.570.692 dolar; savcılık bu fonları, tüzük dışında kaldığını söylediği faaliyetlerle ilişkilendiriyor.

Listeyi bir kez daha okuyun. LGBTİ+‘ların ayrımcılığa uğramadan iş bulmasına yardım etmek, Lezbiyen Görünürlük Günü’nde paylaşım yapmak ve hibe almak, bir örgütü kapatma gerekçesi olarak sunuluyor.

SPoD kimdir

SPoD, LGBTİ+‘lara hukuki ve psikososyal destek vermek amacıyla 2011’de kuruldu. Dernek yanıtında, 15 yılı aşkın süredir LGBTİ+‘ların ayrımcılık ve şiddetten uzak yaşayabilmesi için çalıştığını ve şimdi bu çalışmaların kapatma gerekçesi yapıldığını söyledi.

Mesajı kısaydı: “Çünkü biliyoruz ki örgütlenmek suç değil, haktır.” SPoD, davanın herkesin örgütlenme özgürlüğünü tehdit ettiğini söylüyor ve hak örgütlerini, sendikaları, meslek örgütlerini ve gazetecileri 18 Kasım’da duruşmaya çağırıyor.

İki aydan kısa sürede üçüncü kapatma davası

SPoD, Eylül’den bu yana savcılığın kapatmak için harekete geçtiği en az üçüncü LGBTİ+ örgütü. İlk ikisi Mersin’deydi: Eylül’deki “Ailem Güvende” operasyonunda hedef alınan Muamma LGBTİ+ ve Mersin 7 Renk LGBTİ+.

Bu operasyon Eylül’de çevrimiçi kısıtlamalar ve polis baskınlarıyla başladı. Baskınlar başladığında adı geçen İstanbul örgütlerinden biri SPoD’du. O zamandan beri BM uzmanları seslerini yükseltti ve yeni baskınlar trans kadınları sosyal medya paylaşımları nedeniyle hedef aldı.

Yetkililer çocukları, aileleri ve kamu düzenini koruduklarını söylüyor. Turkish Minute’un hatırlattığı gibi Cumhurbaşkanı Erdoğan ve iktidardaki AKP, LGBTQ hareketlerini giderek artan biçimde “geleneksel aile değerlerine” yönelik bir tehdit olarak tanımlıyor ve 2026–2035’i “Aile ve Nüfus On Yılı” ilan etti.

Eylül ayında 65 ülkeden 450’den fazla sivil toplum kuruluşu Türkiye’ye LGBTQ savunuculuğunu suç haline getirmeye son vermesi çağrısında bulundu.

Bu dava neden SPoD’un ötesinde önemli

Gözaltılar insanlara zarar verir. Örgütleri kapatmak ise zamanla bütün bir topluluğa zarar verir. SPoD gibi gruplar, insanların avukata, psikolojik danışmana ya da bir nefret suçunun belgelenmesine ihtiyaç duyduğunda başvurduğu yerler. Mahkeme derneği kapatırsa bu destek başka bir yere taşınmaz. Ortadan kalkar.

Bir de emsal meselesi var. Türkiye’de eşcinsel ilişkiler suç değil. Eşit istihdam çalışmalarının ve farkındalık günü paylaşımlarının bir derneği hukuka aykırı kıldığına dair bir karar, savcılara bu işi yapan her gruba yönelmek için bir şablon verir.

Bundan sonra ne olacak

• 18 Kasım, 13.30: Çağlayan’daki İstanbul 27. Asliye Ceza Mahkemesi’nde ilk duruşma.
• Turkish Minute’a göre iki sanık hâlâ tutuklu.
• Muamma ve 7 Renk’e karşı Mersin’de açılan kapatma davaları ayrı süreçler.

Duruşmayı takip edeceğiz. O zamana kadar: mahkeme salonundaki kişilerin fotoğraflarını ya da isimlerini değil, Türkiye’deki LGBTİ+ medyanın haberlerini paylaşın.

Kaynaklar: Turkish Minute (11 Kasım 2026, Kaos GL’ye dayanarak); Başka Gazete (Kasım 2026). Fotoğraf: CeeGee, İstanbul Adalet Sarayı (Çağlayan), CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons üzerinden.